Lược sử hình thành của Hiệp hội Tín hữu Mến Thánh Giá Giáo phận Phan Thiết

Hiệp hội Tín hữu Mến Thánh Giá có nguồn gốc từ linh đạo do Đức cha Pierre Lambert de la Motte, Giám mục Đại diện Tông Tòa Đàng Trong và Đàng Ngoài, khởi xướng trong thế kỷ XVII. Theo truyền thống, từ khi mới chín tuổi, ngài đã ấp ủ ý tưởng quy tụ những người tín hữu yêu mến Thánh Giá Đức Giêsu Kitô để cùng nhau sống đời thánh thiện giữa lòng thế giới.

Tháng 8 năm 1668, tại Ayuthaya (Thái Lan), Đức cha Pierre Lambert de la Motte xác tín mạnh mẽ hơn về việc hình thành một cộng đoàn những người yêu mến Thánh Giá. Tại đây, ngài phác thảo con đường nên thánh theo linh đạo Mến Thánh Giá, đồng thời soạn thảo những quy định nền tảng cho Hiệp hội “Nam Nữ Tín Hữu Mến Thánh Giá Đức Giêsu Kitô Chúa chúng ta.”

Trong các năm 1669–1670, nhân chuyến kinh lý mục vụ tại Đàng Ngoài, cùng với việc thiết lập Dòng Mến Thánh Giá, Đức cha đã thành lập Hiệp hội Nam Nữ Tín hữu Mến Thánh Giá Đức Giêsu Kitô Chúa chúng ta, đồng thời phổ biến bản luật đã được soạn thảo trước đó.

Ngày 12.10.1670, Đức cha đệ trình bản luật của Hiệp hội cùng với bản luật của Dòng Nữ Mến Thánh Giá lên Tòa Thánh để xin phê chuẩn.

Ngày 02.01.1679, Đức Giáo hoàng Innôcentê XI ban sắc lệnh Cum sicut, chính thức công nhận Hiệp hội và Dòng Nữ Mến Thánh Giá trong Giáo hội.

Hiệp hội tiếp tục hiện diện và hoạt động cho đến thời kỳ bách hại đạo tại Đàng Ngoài vào năm 1712, sau đó dần mai một và không còn được nhắc đến nữa.

Mãi đến năm 1986, Đức cố Tổng Giám mục Phaolô Nguyễn Văn Bình, Tổng Giám mục Tổng Giáo phận Sài Gòn, đã kêu gọi các Hội dòng Mến Thánh Giá tại Tổng Giáo phận tái lập và phục hồi Hiệp hội đạo đức này. Đồng thời, Nhóm Nghiên cứu Linh đạo Mến Thánh Giá đã biên soạn Tập Thủ Bản làm tài liệu hướng dẫn sinh hoạt cho Hiệp hội. Từ đó, Hiệp hội được gọi với tên “Mến Thánh Giá Tại Thế.”

Sau đó, nhiều Đấng Bản quyền tại các giáo phận đã khuyến khích và cho phép thiết lập Hiệp hội trong phạm vi giáo phận của mình.

Tại Giáo phận Phan Thiết, từ mùa hè năm 2005, Hội dòng Mến Thánh Giá Phan Thiết bắt đầu phổ biến linh đạo và đời sống tông đồ của Hiệp hội tại các giáo xứ trong Giáo phận, nhằm mời gọi các tín hữu tham gia. Đồng thời, Hội dòng đã gửi đơn xin Đức Giám mục Giáo phận chuẩn nhận việc thành lập Hiệp hội.

Ngày 14.11.2006, qua Quyết định số 0306/QĐGM, Đức cha Phaolô Nguyễn Thanh Hoan, nguyên Giám mục Giáo phận Phan Thiết, đã chính thức chuẩn nhận việc thành lập Hiệp hội Mến Thánh Giá Tại Thế thuộc Hội dòng Mến Thánh Giá Phan Thiết.

Từ những ngày đầu, Hiệp hội được sự đồng hành của cha Linh hướng Giuse Đặng Văn Nam, nữ tu đặc trách Maria Cáp Thị Ánh cùng quý nữ tu trợ úy.

Hình 1: Cha linh hướng, Quý Dì trợ úy và Ban điều hành Hiệp hội nhiệm kỳ đầu tiên

Tạ ơn Thiên Chúa, trải qua những năm tháng hình thành và phát triển, từ những nhóm nhỏ ban đầu, Hiệp hội dần lớn mạnh cả về đời sống thiêng liêng lẫn số lượng hội viên gia nhập.

Trong Tổng Tu nghị XI của Hội dòng Mến Thánh Giá Phan Thiết, ngày 21.02.2023, nữ tu Mađalêna Hồ Thị Tâm Thảo được bổ nhiệm làm nữ tu đặc trách Hiệp hội, thay cho nữ tu Maria Cáp Thị Ánh. Đồng hành với Hiệp hội tại các giáo xứ còn có quý nữ tu trợ úy tại các cộng đoàn nơi có nhóm sinh hoạt của Hiệp hội.

Ngày 12.12.2023, nữ tu Maria Têrêsa Hoàng Thị Ngọc, Tổng Phụ trách Hội dòng Mến Thánh Giá Phan Thiết, đã trình Thỉnh nguyện thư lên Đức Giám mục Giáo phận, xin phê chuẩn việc đổi tên Hiệp hội và tu chính một số điều trong Thủ Bản, đồng thời chuyển thành Quy chế.

Ngày 29.12.2023, qua Quyết định số PT-265.8.231229.01, Đức cha Giuse Đỗ Mạnh Hùng, Giám mục Giáo phận Phan Thiết, đã phê chuẩn việc đổi tên “Hiệp hội Mến Thánh Giá Tại Thế Phan Thiết” thành “Hiệp hội Tín hữu Mến Thánh Giá Phan Thiết.” Đồng thời, Đức cha cũng phê duyệt các điểm tu chính và chính thức chuyển “Thủ Bản” thành “Quy chế.”

Hình 2: Đức cha Giuse Đỗ Mạnh Hùng và Quý cha đồng tế chụp hình chung với Hội viên sau Thánh lễ

Ngày 30.6.2025, qua Quyết định số PT-243-250630-01, Đức cha Giuse Đỗ Mạnh Hùng, Giám mục Giáo phận Phan Thiết, đã bổ nhiệm cha Gioan Trần Lữ Đô làm Linh hướng Hiệp hội, thay cho cha Giuse Đặng Văn Nam.

Hình 3: Quý Dì trợ úy và Ban Điều hành Hiệp hội ra mắt Cha Linh hướng mới (giữa)

Đến nay, sau 20 năm hình thành và phát triển, sống và phục vụ theo tinh thần Linh đạo Mến Thánh Giá, trải qua nhiều thăng trầm của đời sống đức tin giữa gia đình và xã hội, Hiệp hội Tín hữu Mến Thánh Giá Phan Thiết hiện có tổng cộng 974 hội viên, hiện diện trong 22 nhóm tại các giáo xứ trong Giáo phận.

Trong đó có:

575 hội viên Cam kết Vĩnh viễn

260 hội viên Cam kết Tạm

139 hội viên đang tìm hiểu

119 hội viên đã qua đời.

Hình 4: Chụp hình với Đức cha Giuse trong Thánh lễ mừng kỷ niệm 20 năm thành lập

Với mục đích và sứ mạng riêng, người Tín hữu Mến Thánh Giá được mời gọi sống tình yêu cụ thể đối với Thánh Giá Con Thiên Chúa, luôn đặt mình dưới sự hướng dẫn của Chúa Thánh Thần, để được biến đổi thành men Tin Mừng trong môi trường sống và làm việc, qua việc yêu mến và noi gương Đức Giêsu Kitô chịu đóng đinh.

HH.THMTGPT