Suy Niệm Lời Chúa: Thứ Tư Tuần XIX Thường Niên
Thứ Tư Tuần XIX Thường Niên: Mt 18, 15-20
✠Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Matthêu
15“Nếu người anh em của anh trót phạm tội, thì anh hãy đi sửa lỗi nó, một mình anh với nó mà thôi. Nếu nó chịu nghe anh, thì anh đã chinh phục được người anh em. 16Còn nếu nó không chịu nghe, thì hãy đem theo một hay hai người nữa, để mọi công việc được giải quyết, căn cứ vào lời hai hoặc ba chứng nhân. 17Nếu nó không nghe họ, thì hãy đi thưa Hội Thánh. Nếu Hội Thánh mà nó cũng chẳng nghe, thì hãy kể nó như một người ngoại hay một người thu thuế. 18“Thầy bảo thật anh em : Dưới đất, anh em cầm buộc những điều gì, trên trời cũng cầm buộc như vậy ; dưới đất, anh em tháo cởi những điều gì, trên trời cũng tháo cởi như vậy. 19“Thầy còn bảo thật anh em : Nếu ở dưới đất, hai người trong anh em hợp lời cầu xin bất cứ điều gì, thì Cha Thầy, Đấng ngự trên trời, sẽ ban cho. 20Vì ở đâu có hai ba người họp lại nhân danh Thầy, thì có Thầy ở đấy, giữa họ.”
SỬA LỖI ANH EM LÀ MỘT BỔN PHẬN BÁC ÁI
Ai đã từng làm bề trên đều thú nhận: Sửa lỗi là một điều cực kỳ tế nhị và khó khăn. Nhiều lý do thường được nêu ra: Người sửa lỗi cũng giống y bác sĩ: muốn chữa bệnh phải biết rõ bệnh. Với hiểu biết giới hạn, tôi không nắm hết mọi tình tiết liên quan đến một lỗi phạm nào. Nếu bác sĩ chưa nắm rõ những gì nằm trong lãnh vực thể lý và tâm lý, thì làm sao người sửa lỗi hiểu rõ toàn bộ con người của tha nhân: thể lý, tâm lý, xã hội, tâm linh… Gabriel Marcel còn tuyên bố tha nhân là huyền nhiệm! Đã là huyền nhiệm, tốt hơn bề trên tiếp cận từ từ.
Tuy khó, việc sửa lỗi là một bồn phận bác ái cần chu toàn. Trong bài Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu cho các tông đồ những chỉ dẫn cực kỳ khôn ngoan. Trước hết cần lưu ý sửa lỗi không có nghĩa luận tội hay phủ đầu ép cung. Mục đích mà người sửa lỗi nhắm, theo lời Chúa dạy, là thuyết phục đối phương hoán cải và trở về với Chúa. Vì thế cần tuân theo một lịch trình:
Trước hết phải bắt đầu với một cuộc trao đổi giữa mình với người sai lối. Hẳn chắc Chúa muốn ta tôn trọng thanh danh người có lỗi. Phải làm sao “lợi được một người” nếu ta thuyết phục được họ cải tà quy chính.
Bước thứ hai: Nếu đối phương không chấp nhận sự sửa lỗi, lúc ấy phải nhờ một hai người khác thuyết phục người có lỗi, biết đâu, nhờ uy tín hay thiện cảm, họ sẽ thuyết phục người có lỗi nhận tội và hoán cải.
Bước thứ ba: Đưa ra cộng đoàn, vì đối phương là thành viên của cộng đoàn. Lại nữa, lỗi phạm của một người có ảnh hưởng trên cộng đoàn. Các vị hữu trách cộng đoàn dân Chúa là những người kế vị các tông đồ. Do đó có thấm quyền tha thứ hay lên án: “Sự gì chúng con cầm buộc, thì trên trời cũng cầm buộc, sự gì chúng con tha dưới đất thì trên trời cũng tha”.
Bước cuối cùng: Cầu nguyện. Một tội nhân ngoan cố đến nỗi không coi cộng đoàn Giáo Hội ra gì, thì chỉ Thiên Chúa mới hoán cải được thôi. Chúa Giêsu đề cao công hiệu của lời cầu nguyện cộng đoàn, vì ở đâu hai ba người họp nhau cầu nguyện, thì có Ngài ở giữa. Giáo Hội tin vào sự hiện diện của Chúa Giêsu, nên Giáo Hội luôn cầu Chúa Cha NHỜ Đức Kitô.
- Sứ điệp Tin Mừng
Như đã nói trên, việc sửa lỗi anh em khá tế nhị, thậm chí kéo theo nhiều hiềm khích cho mình. Tuy nhiên vì bổn phận hay vì tình huynh đệ mình không thể phủi tay, thì hãy can đảm chu toàn bổn phận này. Thái độ cần có là: Không nhằm lên án, vì bản thân của mình cũng đầy lầm lỗi. Người ta thường khuyên: “Tiên trách kỷ, hậu trách nhân”. “Hãy trách mình trước, rồi hãy trách người”. Với tâm tình khiêm tốn đó, chúng ta sẽ dịu dàng nhỏ nhẹ và kính trọng người có lỗi. Hãy cầu xin trước khi sửa lỗi để Thánh Thần ban ơn soi lòng mở trí cho đối phương nhận ra lầm lỗi của mình. Dĩ nhiên khi phải đứng trước một tội nhân gây ảnh hưởng xấu, thì vì ích lợi cộng đoàn, chúng ta phải có thái độ dứt khoát, không thỏả hiệp hay né tránh. Điều quan trọng nhất là phải từ từ tiến từng bước như Chúa Giêsu đã căn dặn trong Tin Mừng. Cuối cùng chỉ có sự thật mới mang lại sự giải thoát (Ga 8, 32).
M. Dominico Phạm Văn Hiền – VP. Đan Sĩ Xitô Phước Sơn
🌿 DINH DƯỠNG AN LÀNH
Lời Sống từ Tin Mừng – Mt 18,15-20
Thứ Tư Tuần XIX Thường Niên – 12.08.2026
ĐỪNG THẮNG LÝ MÀ MẤT ANH EM
Chúa nói
“Nếu nó chịu nghe anh,
thì anh đã chinh phục được
người anh em.”
(Mt 18,15)
Nói với, đừng nói về
Đức Giêsu không nói:
“Nếu người ấy nghe anh,
thì anh đã chứng minh mình đúng.”
Người nói:
“Anh đã chinh phục được
người anh em.”
Đích đến không phải là thắng lý.
Đích đến là tìm lại một con người.
Bởi có những cuộc tranh luận
ta thắng rất đẹp,
nhưng sau đó
một tương quan đã chết.
Chúa dạy:
Nếu người anh em phạm lỗi,
hãy đến gặp riêng.
Gặp riêng
là nói với người liên quan
trước khi nói về họ với người khác.
Là bảo vệ cho họ
một con đường trở về
mà không bị làm nhục.
Sự thật không được nói ra
có thể khiến điều sai tiếp tục.
Nhưng sự thật được nói
bằng mỉa mai, giận dữ và hơn thua
có thể trở thành một vũ khí.
Không phải cứ nói đúng
là đã nói theo cách của Chúa.
Có lời đúng
nhưng được nói chỉ để trút giận.
Có góp ý
nhưng ẩn dưới đó
là nhu cầu phải thắng.
Có sửa lỗi người khác
mà trong lòng
không còn muốn giữ lại người ấy.
Đức Giêsu không dạy ta
nhắm mắt trước điều sai.
Người dạy ta nói sự thật
mà không làm mất phẩm giá
của người đang nghe.
Khi một mình chưa đủ
Tin Mừng rất thực tế.
Không phải cuộc góp ý nào
cũng được đón nhận.
Nếu người ấy không nghe,
Chúa dạy mời thêm
một hoặc hai người.
Nếu vẫn không được,
hãy đưa vấn đề
đến cộng đoàn có trách nhiệm.
Mỗi bước đều thận trọng.
Số người tham dự chỉ tăng lên
khi trách nhiệm phân định
cần được mở rộng.
Tin Mừng mở rộng
vòng trách nhiệm,
không mở rộng vòng bàn tán.
Những người được mời vào
không phải để tạo phe
hay gây thêm áp lực,
nhưng để sự việc
được nhìn rõ và công bằng hơn.
Nếu mọi bước đều thất bại,
ta cũng không cần giả vờ
rằng sự hiệp thông vẫn nguyên vẹn.
Có lúc cần đặt giới hạn.
Có lúc phải lùi lại
để bảo vệ mình và người khác.
Giữ khoảng cách
không đồng nghĩa với nuôi hận.
Lòng bao dung
không buộc ta dung túng điều sai.
Và ngay sau khi nói
về việc sửa lỗi,
Đức Giêsu hứa:
“Ở đâu có hai ba người
họp lại nhân danh Thầy,
thì có Thầy ở đấy, giữa họ.”
Chúa muốn đứng giữa
cuộc đối thoại khó khăn ấy.
Khi Chúa ở giữa,
sự thật không trở thành tàn nhẫn,
và lòng thương
không trở thành bao che.
Ai đang đứng giữa?
Trước khi mở lời,
tôi cần tự hỏi:
Điều gì đang đứng giữa
tôi và người ấy:
ước muốn tìm lại nhau,
hay cái tôi đang bị tổn thương?
Tôi tìm đến một người thứ ba
để xin ánh sáng và sự bảo vệ,
hay để có thêm người
đứng về phía mình?
Tôi muốn người kia lắng nghe,
nhưng tôi có sẵn sàng
nghe hết câu chuyện của họ
và nhận ra phần sai
nơi chính mình không?
Người sửa lỗi bằng tình yêu
cũng phải là người
có thể được sửa lỗi
trong khiêm nhường.
Một cuộc gặp có Chúa
Hôm nay, hãy chọn một việc:
- Nếu cuộc gặp an toàn và thích hợp, hãy xin nói chuyện riêng khi cả hai đã bình tĩnh.
- Nếu lòng còn nóng, chưa vội nhắn hay gọi; hãy viết xuống sự việc đã xảy ra và điều mình thật sự mong muốn.
- Nếu có bạo hành, đe dọa, lạm dụng hoặc chênh lệch quyền lực, đừng đối diện một mình; hãy tìm người có trách nhiệm và sự trợ giúp an toàn.
Khi cần nói,
hãy nói về việc đã xảy ra,
đừng dán nhãn con người:
“Việc vừa rồi làm tôi tổn thương.
Tôi muốn nghe phía của bạn
và cùng tìm một cách tốt hơn.”
Rồi để người ấy nói hết.
Có khi bước đầu tiên
để tìm lại một người anh em
là bớt chuẩn bị lời phản bác
và bắt đầu thật sự lắng nghe.
Lời thưa
Lạy Chúa Giêsu,
có một cuộc đối thoại
con đang ngại bước vào.
Xin Chúa đứng giữa chúng con.
Xin thanh luyện lòng con
khỏi tự ái và hơn thua.
Cho con đủ can đảm
để không trốn tránh sự thật,
đủ hiền lành
để không dùng sự thật làm đau,
và đủ khiêm nhường
để lắng nghe điều con chưa biết.
Nếu lúc này
chúng con chưa thể tìm lại nhau,
xin giúp con giữ giới hạn cần thiết
mà không nuôi lòng thù hận.
Xin đừng để con
thắng được một cuộc tranh luận
mà đánh mất
người anh em Chúa yêu.
Amen.
Frere Giuse Vũ Mạnh Quân
